به گزارش تادنا نیوز؛ آلودگی هوا در دهه اخیر به یکی از جدیترین تهدیدها علیه سلامت عمومی تبدیل شده و در رتبهبندی عوامل مرگومیر جهانی، جایگاهی بالاتر از مصرف دخانیات و الگوهای ناسالم تغذیه پیدا کرده است. افزایش ذرات آلاینده ناشی از فعالیتهای صنعتی، مصرف سوختهای فسیلی، حملونقل آلاینده و تأثیرات تغییرات اقلیمی باعث شده میلیونها نفر هر روز در معرض تهدید تنفسی، قلبی و شناختی قرار بگیرند.
در کنار این عوامل، آتشسوزیهای گسترده جنگلی نیز موج جدیدی از ریزذرات را وارد جو میکند که بهصورت فرامرزی پخش شده و کیفیت هوا را در مناطق مختلف جهان تحت تأثیر قرار میدهد. همزمان، رشد سریع فناوریهای نو مانند هوش مصنوعی پرسش مهمی را مطرح کرده: این فناوری چگونه میتواند به پایش دقیقتر، پیشبینی علمیتر و اقدامات هدفمندتر برای کاهش آلودگی هوا کمک کند؟
آلودگی هوا؛ تهدیدی بزرگتر از دخانیات
بر اساس بررسیهای علمی، آلودگی هوا سالانه بیش از ۱۰ میلیون مرگ در جهان به بار میآورد و ۹۹ درصد مردم زمین در معرض آلایندههایی قرار دارند که سلامت جسم و توان شناختی آنها را کاهش میدهد. گزارشها نشان میدهد صنایع، نیروگاههای برق و حملونقل، در مجموع بیش از ۷۸ درصد آلودگی کربنی را تولید میکنند؛ و جوامع کمبرخوردار، کودکان و سالمندان بیشترین آسیب را از این بحران میبینند.
نقش هوش مصنوعی در پایش و پیشبینی آلودگی
بررسیهای جدید که توسط تادنا نیوز منتشر شده نشان میدهد مدلهای هوش مصنوعی توانستهاند دقت پیشبینی آلودگی را بهطور متوسط ۱۷.۵ درصد افزایش دهند. همچنین سنسورهای هوشمند طراحیشده در دانشگاه ییل، امکان ثبت لحظهای آلایندهها را فراهم کرده و تصویری شفاف از ریسکهای محیطی ارائه میدهد.
همکاریهای نوآورانه برای عدالت زیستمحیطی
مجمع جهانی اقتصاد اعلام کرده ابتکار Equal Air Collaborative با هدف مقابله ساختاری با آلودگی هوا آغاز شده است. این ابتکار با بهرهگیری از هوش مصنوعی، دادههای محیطی را یکپارچه کرده و آلایندههای پنهان را شناسایی میکند. نمونهای از این همکاری، پروژه Equal Air Project در منطقه خلیج سانفرانسیسکو است که نشان داده در یک محدوده کوچک جغرافیایی نیز کیفیت هوا اختلاف زیادی دارد.
اثرات اقتصادی پنهان آلودگی هوا
طبق بررسیها، آلودگی هوا سالانه موجب از دست رفتن بیش از ۱.۲ میلیارد روز کاری میشود و پیشبینی میشود این رقم تا سال ۲۰۶۰ سه برابر شود. کارشناسان معتقدند این موضوع میتواند به کسبوکارهایی که بر نیروی انسانی متخصص تکیه دارند آسیب جدی وارد کند.
چالشهای زیستمحیطی خودِ هوش مصنوعی
تادنا نیوز در گزارش خود مینویسد: توسعه سریع هوش مصنوعی، خود نیازمند انرژی و زیرساختهای پردازشی سنگین است که میتواند مصرف برق و انتشار آلایندهها را افزایش دهد. مطالعات انجامشده در چین نشان میدهد مصرف بیشتر برق از طریق نیروگاههای فسیلی بهطور مستقیم کیفیت هوا را کاهش میدهد. بنابراین توسعه این فناوری بدون برنامهریزی میتواند اثرات سوء زیستمحیطی داشته باشد.
جمعبندی تادنا نیوز
بحران آلودگی هوا بدون استفاده از ابزارهای تحلیلی پیشرفته قابل مدیریت نیست. هوش مصنوعی میتواند مسیر سیاستگذاری محیطزیستی را از حالت واکنشی به «پیشبینیکننده و پیشگیرانه» تغییر دهد. همکاری دولتها، پژوهشگران و بخش خصوصی در کنار بهرهگیری هوشمندانه از این فناوری، میتواند راه را برای تحقق عدالت زیستمحیطی و دستیابی به هوای پاک هموار کند.