خبرگزاری تادنا نیوز؛ گروه استانها: گاهی یک یادگار کوچک از دوران کودکی میتواند دریچهای به دنیایی از خاطرات و روایتهای ماندگار باز کند؛ وسایلی ساده که شاید در نگاه نخست ارزش مادی چندانی نداشته باشند، اما برای یک خانواده، بخشی از خاطرات عزیزترین اعضای آن محسوب میشوند.
عصر سه شنبه در مرکز فرهنگیهنری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان سریشآباد، همین یادگارهای ساده بهانهای برای شکلگیری یک روایت ماندگار شدند؛ زمانی که مادر شهید علی حیدری، بخشی از اسباببازیها و وسایل دوران کودکی فرزند شهیدش را به اعضای کودک و نوجوان این مرکز اهدا کرد.
این اقدام، تنها یک اهدای ساده نبود، بلکه فرصتی برای بازگویی خاطرات یک شهید و انتقال بخشی از تجربههای یک خانواده به نسلی بود که امروز در مسیر رشد و تربیت قرار دارد و قرار است فردای جامعه را بسازد.
مادر شهید در جمع کودکان و نوجوانان
مادر شهید علی حیدری که از اعضای ارشد پیشین کانون سریشآباد نیز بوده است، با حضور در جمع اعضای کودک و نوجوان این مرکز، از دوران کودکی فرزندش سخن گفت و بخشی از خاطرات خود را با آنان در میان گذاشت.
روایت یک مادر از کودکی فرزند شهیدش، تصویری متفاوت از مفهوم شهادت برای کودکان و نوجوانان ترسیم میکند؛ تصویری که در آن شهید، پیش از آنکه یک نام در قاب عکس یا بخشی از تاریخ باشد، کودکی بوده که در دامان خانواده رشد کرده و روزهایی را با بازی، تحصیل و خاطرات کودکی پشت سر گذاشته است.
مادر شهید علی حیدری در این دیدار، با بیان خاطراتی از دوران کودکی و ویژگیهای اخلاقی فرزندش، درباره اهمیت تربیت خانوادگی و نقش ایمان و باورهای دینی در شکلگیری شخصیت کودکان و نوجوانان سخن گفت.
وی همچنین بر ضرورت توجه خانوادهها به تربیت فرزندان و آشنایی آنان با ارزشهای اخلاقی و دینی تأکید کرد و فرهنگ اهلبیت (ع) و آموزههای آن را از جمله الگوهای مؤثر در مسیر تربیت نسل آینده دانست.
روایت شهدا از زبان نزدیکترین شاهدان
یکی از ظرفیتهای مهم در انتقال فرهنگ ایثار و شهادت به نسل جدید، استفاده از روایتهای دست اول خانوادههای شهداست؛ روایتهایی که به دلیل پیوند عاطفی و تجربه مستقیم، میتوانند برای کودکان و نوجوانان ملموستر و اثرگذارتر باشند.
در این برنامه نیز خاطرات مادر شهید علی حیدری، فضایی را فراهم کرد تا اعضای کانون با بخشی از زندگی این شهید از دوران کودکی آشنا شوند و بدانند که پشت هر نام و تصویر شهید، داستانی از یک خانواده، یک زندگی و سالهایی از رشد و تربیت وجود دارد.
اهدای یادگارهای کودکی شهید به اعضای کانون نیز در همین چارچوب قابل توجه بود؛ چرا که این وسایل، از یک سو یادآور روزهای کودکی شهید علی حیدری بود و از سوی دیگر، به عنوان نمادی از پیوند میان نسل گذشته و نسل امروز در اختیار کودکان و نوجوانان قرار گرفت.
این اقدام میتواند الگویی برای حفظ و انتقال خاطرات شهدا باشد؛ خاطراتی که اگر از زبان خانوادهها و نزدیکان آنان روایت شود، امکان ارتباط نسل جدید با فرهنگ ایثار و شهادت را افزایش خواهد داد.
کانون؛ حلقه اتصال فرهنگ و تربیت
برنامه برگزار شده در مرکز فرهنگیهنری کانون سریشآباد، در چارچوب یک ویژهبرنامه فرهنگی و مذهبی و همزمان با ماه صفر برگزار شد و مجموعهای از فعالیتهای فرهنگی برای کودکان و نوجوانان در آن پیشبینی شده بود.
در این برنامه، مربیان مرکز با بهرهگیری از ظرفیت قصهگویی و روایتگری، به بیان مفاهیمی درباره فرهنگ عاشورا و شخصیت حضرت رقیه (س) پرداختند و تلاش کردند مفاهیم مرتبط با این مناسبت را با زبانی متناسب با گروه سنی اعضا مطرح کنند.
با این حال، بخش اصلی برنامه بر انتقال مفاهیم تربیتی و ارزشی از مسیر روایت و خاطره استوار بود؛ رویکردی که میتواند مفاهیمی مانند ایثار، صبر، وفاداری و مقاومت را برای کودکان و نوجوانان قابل فهمتر کند.
در واقع، حضور مادر شهید و روایت خاطرات فرزندش در کنار فعالیتهای فرهنگی کانون، این فرصت را ایجاد کرد که کودکان و نوجوانان با یک نمونه عینی از فرهنگ ایثار آشنا شوند و مفاهیم ارزشی را در قالب داستان زندگی یک انسان واقعی دنبال کنند.
کتابی برای تکمیل یک روایت فرهنگی
در بخش دیگری از این برنامه، کتاب «بانوی آب و آیینه» نیز به اعضای کانون معرفی شد و مربیان مرکز با استفاده از محتوای این اثر، گفتوگویی با کودکان و نوجوانان درباره مفاهیمی مانند صبر، ایثار، وفاداری و مقاومت شکل دادند.
معرفی این کتاب در کنار روایتگری و خاطرهگویی، بخشی از تلاش کانون برای پیوند دادن فعالیتهای مذهبی با فرهنگ کتابخوانی بود.
کودکان و نوجوانان در چنین برنامههایی، علاوه بر آشنایی با یک موضوع مذهبی و تاریخی، با کتاب نیز ارتباط برقرار میکنند و از طریق گفتوگو و روایت، فرصت مییابند برداشت خود را از مفاهیم مطرح شده بیان کنند.
این شیوه میتواند به جای انتقال مستقیم و صرفاً آموزشی مفاهیم، زمینه مشارکت بیشتر کودکان و نوجوانان را فراهم کند و آنان را به سمت پرسش، گفتوگو و تفکر درباره ارزشهای اخلاقی و اجتماعی سوق دهد.
از یک یادگار کوچک تا یک پیام بزرگ
آنچه در برنامه کانون سریشآباد بیش از همه به چشم آمد، پیوند میان یک خاطره خانوادگی و یک فعالیت فرهنگی بود؛ یادگارهایی که سالها در خانواده شهید علی حیدری نگهداری شده بود، اکنون به دست کودکانی سپرده شد که شاید هیچگاه این شهید را از نزدیک ندیده باشند.
این اتفاق، در عین سادگی، حامل پیامی مهم بود؛ اینکه انتقال فرهنگ ایثار و شهادت الزاماً از مسیر برنامههای رسمی و سخنرانیهای مستقیم انجام نمیشود بلکه گاهی یک خاطره، یک عکس، یک وسیله شخصی یا روایت یک مادر میتواند اثری ماندگارتر بر ذهن و احساس نسل جدید بگذارد.
برای کودکان و نوجوانان، آشنایی با زندگی شهدا زمانی اثرگذارتر خواهد بود که آنان بتوانند شهدا را در قالب انسانهایی با خاطرات، خانواده، کودکی و آرزوهای انسانی بشناسند و سپس با مسیری که آنان را به انتخابهای بزرگ زندگی رسانده است، آشنا شوند.
در چنین شرایطی، یادگارهای دوران کودکی شهید علی حیدری نیز تنها چند وسیله قدیمی نیستند؛ بلکه بخشی از حافظه یک خانواده و سندی از یک زندگی هستند که اکنون در اختیار نسل جدید قرار گرفتهاند.
روایت ایثار برای ساختن آینده
ترویج فرهنگ ایثار و شهادت در میان کودکان و نوجوانان، نیازمند استفاده از روشهایی متناسب با روحیات و نیازهای این گروه سنی است قصه، کتاب، خاطره و گفتوگو از جمله ابزارهایی هستند که میتوانند مفاهیم ارزشی را به شکلی ماندگارتر به نسل جدید منتقل کنند.
برگزاری این برنامه در کانون سریشآباد نیز در همین مسیر قابل ارزیابی است؛ برنامهای که در آن، کودکان و نوجوانان هم با یک روایت فرهنگی و مذهبی همراه شدند، هم پای خاطرات یک مادر شهید نشستند و هم با بخشی از زندگی دوران کودکی شهید علی حیدری آشنا شدند.
در این میان، نقش خانواده در انتقال ارزشها نیز مورد توجه قرار گرفت؛ موضوعی که مادر شهید بر آن تأکید داشت و تربیت صحیح، ایمان و آشنایی با الگوهای دینی و اخلاقی را از عوامل مهم در شکلگیری شخصیت نسل آینده عنوان کرد.
این برنامه نشان داد که گاهی برای ماندگار کردن نام و یاد شهدا، لازم نیست روایتهای پیچیدهای ساخته شود؛ کافی است خاطرات آنان از زبان کسانی که نزدیکترین شاهد زندگیشان بودهاند، برای نسل جدید بازگو شود.
در نهایت، آنچه از این آیین فرهنگی در ذهن اعضای کودک و نوجوان کانون سریشآباد باقی ماند، تنها یک مناسبت مذهبی نبود؛ بلکه خاطره دیدار با مادری بود که بخشی از یادگارهای کودکی فرزند شهیدش را به آنان سپرد تا روایت زندگی و ارزشهای او، در میان نسل جدید نیز ادامه پیدا کند، شهید پاسدار علی حیدری در جریان جنگ رمضان به شهادت رسید.
